Taz displaziyasi

Taz displaziyasi — bu chaqaloqning son bo'g'imi to'liq shakllanmagan, ya'ni son suyagi boshi (femur boshi) taz chuqurchasiga (acetabulum) to'liq kirmagan holatdir. Bu bo'g'im harakatining buzilishi, yurishning kechikishi yoki noto'g'ri rivojlanishiga sabab bo'ladi.

2. Sabablari

Tug'ma sabablar: genetik moyillik, onaning homiladorlikdagi asoratlari, homiladorlikda kam harakat, homilada suyak tizimining sust rivojlanishi. Orttirilgan sabablar: chaqaloqni oyoqlarini qattiq o'rash, erta yurishga majbur qilish, bo'g'imdagi infeksiya yoki travma.

3. Belgilari

Oyoqlarning uzunligi farqli bo'lishi. Son va tizza burmalarining notekis joylashishi. Oyoqlarni yoyganda "chiq" degan tovush chiqishi. Bolaning kech yurishi yoki lang yurish. Og'ir holatlarda — "o'rdak yurishi".

4. Tashxis qo'yish

1–6 oylik chaqaloqlarda UZI tekshiruvi orqali aniqlanadi. 6 oydan keyin rentgen yordamida baholanadi. Mutaxassislar (ortoped, pediatr) tomonidan Barlow va Ortolani testlari o'tkaziladi.

5. Davolash usullari

Konservativ davolash: Pavlik stremyasi, Freyk bandaji yoki Vilenski shinasi qo'llaniladi. Maxsus massaj va fizioterapiya mashqlari bajariladi. Erta boshlangan davolash 90% hollarda to'liq natija beradi.

Jarrohlik davolash: 1 yoshdan keyin yoki og'ir holatlarda amalga oshiriladi. Ochiq repozitsiya yoki osteotomiya kabi operatsiyalar bajariladi.

6. Uy sharoitida parvarish

Bolani oyoqlari erkin harakatlanadigan qilib kiydiring. Qattiq o'rashdan saqlaning. Mutaxassis ko'rsatmasiga binoan yumshoq massaj qiling. Har kuni son mushaklarini sekin yoyish mashqlari bajaring.

7. Massaj tavsiyalari

1. Bolani orqasi bilan yotqizib, oyoqlarni ehtiyotlik bilan yoying. 2. Son va bel mushaklarini aylana harakatlar bilan silang. 3. Son bo'g'imi atrofini barmoqlaringiz bilan yumshoq uqalang. 4. Har bir mashqni 3–5 daqiqa davomida bajaring.

8. Reabilitatsiya mashqlari

Suzish – eng foydali mashq, suvda bo'g'imlar yengillik bilan harakat qiladi. Yengil oyoq aylantirishlar – har kuni 5–10 marta. Son yoyish mashqlari – asta-sekinlik bilan, og'riqsiz.

9. Asoratlarning oldini olish

Shifokor nazoratini o'tkazib yubormang. Har 1–2 oyda UZI yoki ortoped ko'rigidan o'ting. Qattiq o'rash yoki erta yurishga majburlashdan saqlaning.

10. Ota-onalarga foydali maslahatlar

Bolani har kuni harakatlantiring, oyoqlarni "keng yoyilgan" holatda tuting. Agar bandaj yoki stremya berilgan bo'lsa, shifokor aytgan vaqtgacha uni yechmang. Massajni faqat shifokor ko'rsatmasiga binoan bajaring.